Aydın Tiryaki (2026)

░ Ⓑⓘⓛⓖⓘ Ⓟⓐⓚⓔⓣⓘ │ Ⓚⓝⓞⓦⓛⓔⓓⓖⓔ Ⓟⓐⓒⓚ ░

---

TÜRKÇE

u makale, aynı beş seçenekli olasılık probleminin dört farklı yapay zekâ modeliyle (Gemini, Claude, ChatGPT, DeepSeek) ayrı ayrı ele alındığı dört bağımsız diyaloğu ve bu diyaloglardan doğan dört makaleyi karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Dört model de sürece aynı hatalı hesapla (2/19) başlamış, ancak ısrarlı sorgulama karşısında birbirinden tamamen farklı dört yola girmiştir: Gemini meseleyi matematiksel bir sonuca bağlamadan “pragmatik körlük” üzerine felsefi bir çerçeveye taşımış, Claude koşullu olasılık ve simetri ilkesiyle sağlam ve tutarlı biçimde 1/9 sonucuna ulaşmış, ChatGPT sorunun geçersiz olduğuna erken bir teslimiyetle karar vermiş, DeepSeek ise en uzun ve en dalgalı yolculuğun ardından doğru harfe (C) yaklaşık bir değeri yuvarlayarak, yöntemsel açıdan tartışmalı bir gerekçeyle ulaşmıştır. Çalışma, hem soruyu ısrarla sorgulayan insanın hem de bu sorgulama karşısında farklı tepkiler veren dört yapay zekânın yaklaşımına dair değerlendirmeler sunarak, “doğru cevap” ile “doğru muhakeme”nin her zaman aynı şey olmadığını göstermektedir.

MAKALE

16 Temmuz 2026

⓪ Bir Kura, Dört Zihin: Aynı Olasılık Problemi Karşısında Dört Yapay Zekânın Karşılaştırmalı Analizi

① Yapay Zeka ve Matematiksel Kör Noktalar: Bir Olasılık Probleminin Anatomisi (Gemini)

② Bir Matematik Sorusunun Anatomisi: Koşullu Olasılık, Model Hataları ve Fikir Değişiminin Mantığı Üzerine Bir İnceleme (Claude)

③ Bir Olasılık Sorusunun Ötesi: Yapay Zekâ, Eleştirel Okuma ve Problem Tanımının Önemi (ChatGPT)

④ BİR OLASILIK PROBLEMİNDE MANTIK LABİRENTİ: DAVID’İN ELENME OLASILIĞI VE YAPAY ZEKA İLE DERİNLEMESİNE BİR TARTIŞMA (DeepSeek)

VİDEO

①

---

ENGLISH

This article offers a comparative analysis of four independent dialogues, each conducted with a different AI model — Gemini, Claude, ChatGPT, and DeepSeek — around the same five-option probability problem, along with the four articles that emerged from them. All four models began with the same flawed calculation (2/19), but diverged sharply once subjected to persistent questioning: Gemini reframed the episode as a philosophical case study in “pragmatic blindness” without ever settling on a final numerical answer, Claude arrived soundly and consistently at 1/9 through conditional probability and a principle of symmetry, ChatGPT settled early on declaring the problem invalid, and DeepSeek, after the longest and most turbulent journey of the four, landed on the correct letter (C) only by rounding an approximate value — a methodologically shaky move. By evaluating both the human questioner’s persistent interrogation and the four models’ varied responses to it, the study makes the case that the “right answer” and “sound reasoning” are not always the same thing.

ARTICLE

July 16 2026

⓪ One Drawing, Four Minds: A Comparative Analysis of Four AI Models Facing the Same Probability Problem

① Artificial Intelligence and Mathematical Blind Spots: Anatomy of a Probability Problem (Gemini)

② Anatomy of a Math Problem: Conditional Probability, Model Errors, and the Logic of Changing One’s Mind (Claude)

③Beyond a Probability Problem: Artificial Intelligence, Critical Reading, and the Importance of Problem Definition (ChatGPT)

④ THE PROBABILITY LABYRINTH: AN IN-DEPTH ANALYSIS OF DAVID’S ELIMINATION CHANCE AND A LOGICAL DEBATE WITH AI (DeepSeek)

VIDEO

①

---

| aydintiryaki.org | YouTube | Aydın Tiryaki’nin Yazıları ve Videoları │Articles and Videos by Aydın Tiryaki | Bilgi Merkezi│Knowledge Hub  | ░ Virgülüne Dokunmadan │ Verbatim ░ | ░ Yapay Zekaların Bir Olasılık Problemi ile Sınavı │Testing AI Models with a Probability Problem ░ 16.07.2026

---