Aydın Tiryaki (2026)
░ Ⓑⓘⓛⓖⓘ Ⓟⓐⓚⓔⓣⓘ │ Ⓚⓝⓞⓦⓛⓔⓓⓖⓔ Ⓟⓐⓒⓚ ░
TÜRKÇE
Bu çalışma, yapay zekayı deterministik bir yazılım aracı olmaktan çıkarıp, olasılıksal bir “davranış sistemi” olarak yeniden tanımlayan 18 makalelik kapsamlı bir mühendislik yolculuğunun final raporudur. Metin, “Sistem Dümenciliği” (System Steersman) kavramı ekseninde, tekil prompt komutlarından endüstriyel ölçekteki “Gem Fabrikası” mimarilerine geçişin teknik anatomisini sunmaktadır.
800.000 karakterlik devasa bir bağlamın (context) yönetimi sırasında yaşanan “dijital göç” sürecini; modellerin “tembel mod” (lazy mode) ve “agresif özetleme” gibi yapısal dirençlerine karşı verilen entelektüel mücadeleyi belgeleyen bu makale, insan-makine etkileşiminde yeni bir standart belirlemektedir. Çalışma, yapay zekayı sadece bir çıktı aracı olarak tüketenlerin değil, kendi zihnini makine üzerinde modüler bir mimariyle ölçekleyen “mimar” kullanıcıların bilişsel egemenlik kuracağı bir gelecek vizyonuyla son bulmaktadır.
MAKALE
25-27 Nisan 2026
Aydın Tiryaki ve ChatGPT
⓪ ① Yapay Zeka Yazılım Değildir
⓪ ② Yapay Zekanın En Büyük Problemi: Tutarsızlık
⓪ ③ Prompt Yetmez, Sistem Gerekir
⓪ ⑥ Yapay Zekayla Diyalog Kurmak
⓪ ⑦ Yapay Zekanın Eğlenceli Yüzü
Aydın Tiryaki ve Gemini
⓪ ⑧ Yapay Zekanın Agresif Özetleme Eğilimi ve Bağlam Kopması
⓪⑨ Mobil ve Web Deneyimi: Yapay Zekada Platform Farkları
①⓪ Yapay Zeka ile Tartışmak ve Kavga Etmek
①① Ortak Üretim Modeli: İtiraz, Test ve Zorlama ile Birlikte Düşünmek
①② Yapay Zekada Güven ve Şüphe Dengesi
①③ Persona, Ton ve İletişim Biçiminin İnsan Davranışına Etkisi
①④ Kendi Yapay Zekanızı Tasarlamak: Gem ve GPT Mantığı
①⑤ Gem Fabrikası ve Gem Atölyesi: Zeka Birimi Üretim Hattı
①⑥ Yapay Zeka Ekosistemleri: Google, OpenAI ve Devlerin Rekabeti
①⑦ Yapay Zeka Ekonomisi: Ücretlendirme, Erişim ve Görünmeyen Bedeller
①⑧ Bu Serinin Yazılma Süreci: Bir Mühendislik ve Dijital Göç Hikayesi
①⑨ Yapay Zeka ile Düşünmek ve Üretmek: Genel Değerlendirme ve Gelecek Vizyonu (Tamamlanamamış Makale)
Aydın Tiryaki ve Claude
②⓪ YAPAY ZEKA İLE DÜŞÜNMEK VE ÜRETMEK
Aydın Tiryaki ve Gemini
②① Yapay Zeka ile Düşünmek ve Üretmek: Genel Değerlendirme ve Gelecek Vizyonu
Notlar:
②② Bilişsel Egemenlik ve Sistem Dümenciliği: Yapay Zeka Modellerinin Operasyonel Kapasite Analizi
VİDEO
①
ENGLISH
This study constitutes the final report of an extensive 18-article engineering journey that redefines artificial intelligence not as deterministic software, but as a probabilistic “behavioral system.” Centered on the concept of “System Steermanship,” the text provides a technical anatomy of the transition from singular prompt commands to industrial-scale “Gem Factory” architectures.
Documenting the “digital migration” process of a massive 800,000-character context and the intellectual struggle against AI’s structural resistances—such as “lazy mode” and “aggressive summarization”—this paper establishes a new standard in human-machine interaction. The study concludes with a future vision where cognitive sovereignty belongs to “architect” users who scale their own minds through modular machine architecture, rather than those who merely consume AI as an output tool.
ARTICLE
April 25-27, 2026
Aydın Tiryaki and ChatGPT
⓪ ① Artificial Intelligence is Not Software
⓪ ② Artificial Intelligence’s Biggest Problem: Inconsistency
⓪ ③ Prompt is Not Enough, Systems are Required
⓪ ⑤ There is No Single Correct Answer
⓪ ⑥ Building Dialogue with Artificial Intelligence
⓪ ⑦ The Entertaining Side of Artificial Intelligence
Aydın Tiryaki and Gemini
⓪ ⑧ The Aggressive Summarization Tendency and Contextual Drift of Artificial Intelligence
⓪⑨ Mobile and Web Experience: Platform Differences in AI
①⓪ Discussing and Fighting with Artificial Intelligence
①① Collaborative Production Model: Thinking Together through Objection, Testing, and Forcing
①② The Balance of Trust and Skepticism in AI
①③ The Influence of Persona, Tone, and Communication Style on Human Behavior
①④ Designing Your Own AI: Gem and GPT Logic
①⑤ Gem Factory and Gem Workshop: The Intelligence Unit Production Line
①⑥ AI Ecosystems: Google, OpenAI, and the Battle of the Giants
①⑦ AI Economy: Pricing, Access, and Invisible Costs
①⑧ The Writing Process of This Series: A Story of Engineering and Digital Migration
①⑨ Thinking and Producing with AI: General Evaluation and Future Vision (İncomplete article)
Aydın Tiryaki and Claude
②⓪ THINKING AND PRODUCING WITH ARTIFICIAL INTELLIGENCE
Aydın Tiryaki and Gemini
②① Thinking and Producing with Artificial Intelligence: General Evaluation and Future Vision
Notes:
②② Cognitive Sovereignty and System Steermanship: An Operational Capacity Analysis of AI Models
VIDEO
①
| aydintiryaki.org | YouTube | Aydın Tiryaki’nin Yazıları ve Videoları │Articles and Videos by Aydın Tiryaki | Bilgi Merkezi│Knowledge Hub | ░ Virgülüne Dokunmadan │ Verbatim ░ | ░ YAPAY ZEKA │ ARTIFICIAL INTELLIGENCE ░ |░Yapay Zeka ile Düşünmek ve Üretmek│ Thinking and Producing with Artificial Intelligence░ 25.04.2026
Aydın Tiryaki 