Aydın Tiryaki (11 Kasım 2025)
░ Ⓑⓘⓛⓖⓘ Ⓟⓐⓚⓔⓣⓘ │ Ⓚⓝⓞⓦⓛⓔⓓⓖⓔ Ⓟⓐⓒⓚ ░
Bir fikirden proje aşamasına dönüşüm sürecinin adımları ve bilişim araçlarının rolü
Giriş
Bu yazıda yazılım ve internet ekosisteminin olanaklarından yararlanarak küçük bir fikrin nasıl bir projeye dönüştürülebileceği, aşama aşama ele alındı. Süreç; bir önerinin oluşması, sunulabilir hâle gelmesi ve ilgili yerlere sunulması adımlarında internetin ve yapay zekanın etkin şekilde nasıl kullanılabileceğini örneklemek amacıyla hazırlandı.
Hazırlık ve Metin Oluşturma
İlk olarak, yazı yazmak için uygun bir ortam seçildi. Microsoft Word’de, klavye yerine Word’ün dikte özelliğiyle mikrofon kullanılarak metin oluşturuldu. Ortaya çıkan metin, bir sözcükler yığını şeklinde tanımlandı ve daha düzenli bir metne dönüştürmek için Microsoft CoPilot kullanıldı. CoPilot’un düzenlediği metin üzerinde kişisel rötuşlar yapıldı ve insan faktörünün de sürece dâhil olduğu vurgulandı. CoPilot’un düzenleme başarısı sayesinde, sadece küçük düzeltmeler gerekti.
Mektup ve Değerlendirme Metinleri Hazırlama
İlgili kuruluşlara sunulacak mektupların yazılması aşamasına geçildı. Uluslararası bir kuruluş için İngilizce, Türkiye’deki bir kuruluş için ise Türkçe mektup hazırlandı. Mektupların kurallara uygun olması, tarih ve imza içermesi yanında, önerinin artı ve eksi yönlerini değerlendiren açıklamalar da mektuba eklendi. Tüm bu istemler (prompt) bir metin haline getirilerek yapay zekâlara sunuldu.
Yapay Zekâ Modellerinin Kullanımı
Hazırlanan prompt ve fikri içeren metin, yedi farklı yapay zekâ modeline web üzerinden gönderildi: Google Gemini, ChatGPT, Grok, Microsoft CoPilot, Deepseek, Perplexity, Claude ve Google NotebookLM gibi ekosistemin çeşitli parçaları kullanıldı. Ayrıca, ekosistemin diğer bileşenleri olan YouTube, Google Çeviri gibi araçlar da süreçte yer aldı. Her yapay zekâdan alınan yanıtlar, başlıklar altında toplandı ve elde edilen dört ayrı sonucuyla birlikte (açıklamalar, Türkçe ve İngilizce mektuplar, önerinin artı ve eksi yönleriyle ilgili yorumlar) metne eklendi.
Sonuçların Derlenmesi ve Yayımlanması
Tüm yanıtlar toplandıktan sonra, metin Google NotebookLM’e yüklenerek kısa bir değerlendirme alındı ve yazıya eklendi. Ayrıca, yazının sonunda kısa bir sonuç bölümü de yer aldı. Böylece ortaya uzun ve bütünleşik bir yazı çıktı. Bu yazı, bir blog yazısı formatında değerlendirilerek WordPress’te yayımlandı.
Sunum ve Multimedya İçerik Üretimi
Yayımlanan yazının sunum aşamasında, Google NotebookLM’den özet video ve sesli anlatım istendi, yaklaşık 6 dakikalık bir video ve 20 dakikalık bir sesli yorum elde edildi. Giriş metninin seslendirmesi için de internetin olanakları kullanıldı; Google Chrome’un okuma modundaki sesli dinleme özelliği ve Windows ses kaydı ile metin seslendirildi. Ekrandan alınan görseller ise Adobe Photoshop Express kullanılarak elde edildi. Video kurgusu ise Adobe Premiere ile yapıldı.
Görsel ve Video İçeriklerin Üretimi
Görsellerin üretiminde Gemini ve ChatGPT ile denemeler yapıldı, ChatGPT’nin görsel üretim aracıyla elde edilen görüntü kullanıldı. Elde edilen görsel, Grok yapay zekâsıyla videoya dönüştürüldü ve video üzerinde çeşitli açıklamalarla farklı versiyonlar üretildi. Tüm sesli açıklamalar, video ve görsel materyaller Adobe Premiere’de birleştirildi ve ortaya çıkan video YouTube’a yüklendi.
Yayın Sonrası İşlemler ve Dil Desteği
YouTube’da yayınlanan ana videoya Türkçe otomatik altyazı eklendi, metin gözden geçirilerek yanlış anlamalar düzeltildi. İngilizce versiyonu, Türkçe çeviri üzerinden otomatik oluşturuldu ve gerekli düzeltmeler yapıldı. YouTube otomatik olarak İngilizce Seslendirme de oluşturdu. Ayrıca, YouTube’un otomatik çeviri işleviyle farklı dillerde altyazı seçenekleri sunuldu.
Önerilerin Sunulması ve Sonuç
Hazırlanan mektuplar ve değerlendirme yazıları, Türkiye’deki kuruluşa gönderilmek üzere Türkçe olarak ayrı bir yazı haline getirildi ve WordPress’te yayımlandı. Ana yazıya link verilerek kaynak gösterildi. İngilizce bölümler ise yurtdışındaki kuruluşa sunulacak mektup serisi olarak hazırlandı ve o da aynı yerde yayımlandı. Sonuç olarak, küçük bir fikir, bilişim ekosisteminin etkin kullanımıyla anlaşılır ve ilgi çekici bir projeye dönüştürüldü. Tüm aşamalar ayrı yazılar ve sonuçlarla belgelendi, sunumlar ile tamamlandı.
Sosyal Medya Paylaşımı
Yayımlanan yazılar ve videoların paylaşımı için çeşitli sosyal medya ortamları kullanıldı. İlgilenenler görsün diye mobil cihazdaki Jetpack’ten yazılar ve YouTube’dan videolar Facebook, X (Twitter) ve Bluesky ile paylaşıldı. Önerinin sunulacağı ulusal ve uluslararası kuruluşlar etiketlenerek mektupların olduğu yazılar X (Twitter)’e gönderildi.
Bilişim Ekosistemi
Bu projede çok sayıda dijital araç ve platform doğrudan kullanıldı yani bir bilişim ekosistemi yaratıldı: Google Gemini, ChatGPT, Grok, Microsoft Copilot, Deepseek, Perplexity, Claude, Google NotebookLM, YouTube, Google Translate, Google Chrome, Adobe Premiere, Adobe Photoshop, Adobe Photoshop Express, MS Word, WordPress, Jetpack, MS Windows Sound Recorder, Facebook, X (Twitter), Bluesky. Bunlara ek olarak, dolaylı olarak birçok araç ve platform da kullanıldı.
Genel Değerlendirme
Bu sürecin temel amacı; küçük bir fikrin, sahip olunan bilişim ekosisteminin olanakları sayesinde nasıl bir projeye evrilebileceğini uygulamalı olarak göstermek oldu.
Aydın Tiryaki
Ankara, 11 Kasım 2025
EK: Projede Yayımlanan Yazı ve Videolar
YAZILAR
① BİR YAPAY ZEKÂ YAKLAŞIMI: Futbolda Penaltı Atışı Kuralının Değiştirilmesi Önerisi
② Penalty Kick Rule Change Proposal (Open Letter to FIFA)
③ Penaltı Atışı Kuralının Değiştirilmesi Önerisi (TFF’ye açık mektup)
④ Küçük Bir Fikirden Projeye: Bilişim Ekosisteminin Etkin Kullanımı
VİDEOLAR
① KÜÇÜK BİR FİKİRDEN PROJEYE: Bilişim Ekosisteminin Etkin Kullanımı
② BİR YAPAY ZEKÂ YAKLAŞIMI: Penaltı Atışı Kuralının Değiştirilmesi – Aydın Tiryaki (9 Kasım 2025)
③ Klip1: BİR YAPAY ZEKÂ YAKLAŞIMI: Penaltı Atışı Kuralının Değiştirilmesi
④ Kısa Video1: Bir yapay zeka yaklaşımı-Penaltı kural değişikliği önerisi
| aydintiryaki.org | YouTube | Aydın Tiryaki’nin Yazıları ve Videoları │Articles and Videos by Aydın Tiryaki | Bilgi Merkezi│Knowledge Hub | ░ Küçük Bir Fikirden Projeye │ From a Small Idea to a Project ░ 11.11.2025
Yöntem ve Araçlar Üzerine Bir Not: Bu çalışma bütünüyle yazar tarafından kaleme alınmış olup; hazırlık, araştırma ve yazım aşamalarının hiçbirinde yapay zeka desteğine başvurulmamıştır.
Aydın Tiryaki 