Aydın Tiryaki (ChE’81)

ODTÜ’den Bir Köşe – ODTÜlüler Bülteni (Temmuz-Ağustos 2010)

Mimarlık ve İdari binalarının arasından Hazırlık tarafına doğru yürürken sol tarafta ağaçların arasında küçük bir ev görünür. Duvarları diğer ODTÜ binalarındaki gibi çıplak tuğladan, güneye dönük eğimli çatısı ise tümüyle camdan yapılmıştır.

1976 yılına ait bir “ODTÜ’de güneş enerjisiyle ısınan ev yapılıyor” başlıklı gazete haberinde şöyle yazılmış (1):

ODTÜ mimarlık fakültesi öğrencileri yapı stajında güneş enerjisi ile ısınan 100 metrekarelik bir ev yapımına başlamışlardır. Türkiye’de güneş enerjisinin kullanılabilmesi için gerçek bir deney olan çalışmayı, mimarlık fakültesi öğrencileri ile birlikte yürüten öğretim üyeleri olumlu sonuçlar alabileceklerini ifade etmişlerdir.

Prof. Mete Turan “İngiltere bile güneşten faydalanmayı düşünürken Türkiye’de daha yoğun çalışmalar olması gerekmektedir. Biz özellikle Ankara’nın kış güneşinden faydalanmaya yönelik çalışmalar yapıyoruz. Öğrencilerimizin de bizimle beraber, olması çalışmaların içine el emekleriyle katılmaları üniversitelerimiz için örnek alınacak bir konudur.” demiştir.

Haberde inşaatın sürdüğü belirtilmiş. Demek ki, ODTÜ Güneş evi yapılalı 34 yıl olmuş.

Çetin Göksu’nun 2008 yılında Mimarizm’de yayımladığı “Türkiye’deki İlk Sürdürülebilir Uygulama: ODTÜ Güneş Ev Projesi” başlıklı makalesinde “Türkiye’de yapılan ilk ‘Güneş Ev’lerden birisi olarak tarihi bir anlamı var.” vurgulaması yapılmış (2). Yazıda Güneş Evi’nin tarihsel gelişimi ile ilgili bilgiler verilmiş. ODTÜ Güneş Evi, güneş serası ve güneş çatısı olarak planlanmış. İlk aşamada, o zamanlar Türkiye’de mevcut güneş kollektörü olmaması yüzünden, mimarlık fakültesinin makine işliğinde üretilmiş kollektörler kullanılmış. 90’ların ortasında onarılarak, kollektörler yerine “Hava Isıtmalı Güneş Çatısı”, zeminde ise ısı depolama sistemi kurulmuş.

ODTÜ Güneş Evi ODTÜ Öğretim Elemanları Derneği tarafından ofis olarak kullanılıyor. ODTÜ’ye yakışan bu şirin Güneş Evi’ne tek yakışmayan arkasındaki duvara monte edilmiş klima…

1976 sonunda ODTÜ’ye henüz öğrenci olarak gelmeden önce ODTÜ hakkındaki haberlerde gördüğüm için çok özel gelen iki yerden biriydi bu Güneş Evi… Diğeri de İnşaat Mühendisliği önündeki beton kayıktı. Her ikisi de ODTÜ tarihi açısından önemli anıtlar olarak hep yerlerinde kalmalıdır.

• “ODTÜ’de güneş enerjisiyle ısınan ev yapılıyor”, Günaydın Gazetesi, 14 Ağustos 1976
• Doç. Dr. Çetin Göksu, “Türkiye’deki İlk Sürdürülebilir Uygulama: ODTÜ Güneş Ev Projesi”, 09.05.2008, Mimarizm, www.mimarizm.com/KentinTozu/Makale.aspx?id=469&sid=461

Fotoğraflar (2010):  Aydın Tiryaki (ChE’81)

---

2025 NOTU

Yöntem ve Araçlar Üzerine Bir Not: Bu çalışma bütünüyle yazar tarafından kaleme alınmış olup; hazırlık, araştırma ve yazım aşamalarının hiçbirinde yapay zeka desteğine başvurulmamıştır.