Aydın Tiryaki (ChE’81)

ODTÜ’den Bir Köşe – ODTÜlüler Bülteni (Nisan 2009)

Geçtiğimiz yaz bir sabah geldiğimizde, Rektörlük binasının önündeki boşlukta yere monte edilmiş simsiyah bir heykel karşımıza çıktı. Heykelin yeni boyanmış olması ve yere montajının geçici gibi durması, sanki boyası kurusun diye oraya bırakılmış izlenimi yaratıyordu.

Heykel  orada uzun süre kalınca bunun geçici bir montaj olmadığını anladık ve ne olduğunu öğrenmeye çalıştık.  Eski bir ODTÜlü hocamızın heykeli olduğunu ve bir koleksiyondan ODTÜ’ye bağışlandığı öğrendik.

Soyut heykellere herkes başka türlü baktığı için bu heykel hakkında da farklı görüşler vardı, en çok da yeri yadırganıyordu. Bu sırada, önce akla gelmemiş bir ayrıntı ortaya çıktı. Heykelin üzerindeki sivri uçların bu alanı yürüyerek geçen görme engelli öğrencilerimiz için tehlike oluşturduğu o nedenle yeni bir düzenleme yapılacağı duyuldu.

Kısa bir süre geçtikten sonra heykelin yakınında bir kalıp içine beton platform döküldü, birkaç gün orada kuruması beklendi ve heykel yerinden sökülüp bu platform üzerine yeniden monte edildi. Böylece görme engellilerin beyaz bastonları bu platformu yakalayacak ve heykelin kendilerine zarar vermesi önlenmiş olacaktı.

Heykel, kalın metal plakadan kesilmiş ve işlenmiş çok sayıda geometrik şeklin çeşitli açılarda birleştirilmesinden oluşan, parlak siyah boyalı soyut bir yapıt. Heykele rektörlük tarafından bakıldığında sağ alt köşedeki metal parçaların birinin üzerinde kabartma “D.Elbruz” imzası görünüyor.

Heykelin daha sonra eklenen beton platformu üzerine yatay olarak bir plaka üzerinde “MEHMET DÜNDAR ELBRUZ (1922-1973) Türk Amerikan Derneği tarafından bağışlanmıştır, 2008” yazıyor.

Heykel, Dündar Elbruz tarafından yapılmış. Dündar Elbruz 60’lı yıllarda  ODTÜ Mimarlık Fakültesinde öğretim üyesi olarak çalışmış. Mimarlığın yanısıra heykel çalışmaları da yapmış.  Kaya Özsezgin, “Metal malzemeyi bir heykel oluşumu içersinde değerlendirme sorunu, özellikle heykelimizin son çeyrek yüzyılı için sanatçıları uğraştıran ve düşündüren bir konu olmuştur” dediği ve Kuzgun Acar’ı anlattığı yazısında, Dündar Elbruz’u da Kuzgun Acar’ı kuvvetle anımsatan yönelişler içinde gördüğü sanatçılar arasında saymıştır.

ODTÜ’nün kuruluş yıllarında öğrenciler yetiştirmiş bir hocamızın yaptığı heykelin ODTÜ’de sergilenmesi övgüye değerdir.

Fotoğraflar (2008-2009): Aydın Tiryaki (ChE’81)