Aydın Tiryaki (ChE’81)

ODTÜ’den Bir Köşe – ODTÜlüler Bülteni (Eylül 2009)

ODTÜ Güneş saati, Amatör Astronomi Topluluğu’nun 20. yılı anısına 2006 yılında projelendirilmiş ve 2007 yılında Rektörlükten U3’e çıkan merdivenlerin sonunda sol taraftaki boşluğa yerleştirilmiş. Öğrenciler güneş saati için üç yer belirlemişler, şu andaki yerle birlikte, kütüphane önü ve stadyumun önü düşünülmüş, üniversite yönetimi şimdiki yerini uygun bulmuş ve daha önce de şu andaki yerin bir güneş saati için düşünülmüş olduğu bilgisi öğrencilere iletilmiş. Güneş saatini projelendiren öğrencilerin yer konusundaki tek endişeleri çevrede büyüyen ağaçların gölge sorunu yaratması…

Güneş saatinin beton statüsünün yapıldığı günlerde ne olduğunu bilmeden ilk fotoğraflarını çekmiştim. Üzerine güneş saatini oluşturan metal parçalar takıldıktan sonra “ODTÜ’den bir köşe” yazısı için aday olmuştu. Amatör Astronomi Topluluğu ile görüştükten kısa bir süre sonra Havacılık ve Uzay Mühendisliği 4. Sınıf öğrencisi Gökhan Karagöz aradı. Saat 15’te ODTÜ Güneş Saati’nin yanında randevulaştık. Gittiğimde kadran üzerindeki gölge saat 14’ü gösteriyordu, 1 saatlik yaz saati ayarı ile doğru zamandı.

Güneş saatleri ve ODTÜ Güneş Saati hakkında topluluk üyesi Gökhan Karagöz ayrıntılı bilgiler verdi: Çoğunlukla kullanılan düzlem güneş saatler yatay veya dikey konuda olurmuş. ODTÜ’de kurulan ise küresel bir güneş saati… Bu saati topluluktan bir öğrenci tasarlamış. Kürenin ortasında Kutup Yıldızı’nı gösteren bir kadran çubuğu bulunuyor, böylece dünyanın dönme ekseni ile paralel konuda duruyor. Yani kadran çubuğu manyetik Kuzey’i değil, gerçek Kuzey’i gösteriyor. Bir çember üzerinde saatleri gösteren bir kadran 10 dakikalık bölmelere ayrılmış. ODTÜ Güneş Saati kış saatine göre ayarlı duruyor, ileri saat uygulaması olduğunda bir saat eklenmesi gerekiyor. Ülkemizde saat sisteminin yaz saatinde kalacağı dedikoduları nedeniyle kadran henüz sabitlenmemiş, durumun kesinleşmesini bekliyorlar.

Topluluğun www.gokyuzu.org adresinde 5 Haziran 2007 tarihli bir fotoğrafın altına şunlar yazılmış: “Proje olarak 2006’nın Temmuz ayında Topluluğumuz gündemine taşınan Güneş Saati Projesi yoğun uğraşlar sonucu 5 Haziran tarihinde tamamlandı. Saat 12.34’te kesilen kurdeleyle beraber Saat kullanıma açıldı. Projenin getirilmesinden tamamlanmasına kadar geçen sürede emek harcamış herkese teşekkürlerimizi sunuyoruz.”

Yolunuz U3 dolaylarına düşerse, saatinizi güneş saatinden ayarlayabilirsiniz, eğer birkaç dakikalık sapmaya aldırmıyorsanız…

Fotoğraflar (2007-2009): Aydın Tiryaki (ChE’81)