Aydın Tiryaki (2025)

8 TAKIMLI LİG II. DEVRE OPTİMİZASYONU

I. GİRİŞ VE MODELİN TEMELİ

8 Takımlı lig için ilk makalede 2’şer takımdan oluşan 4 gruplu çalışan bir model hazırlanmıştı. O model de kullanılabilir ancak önerilen bu model daha sade olduğu için tercih edilebilir.

Bu algoritma, 8 takımlı bir ligin ilk devresi tamamlandıktan sonra, ikinci devreyi bir “Final Maratonu”na dönüştürmek için tasarlanmıştır. Model, takımları ilk devre sonundaki başarı sıralarına göre 4’er takımlık iki ana bloğa (A ve B) ayırır ve ikinci devrenin fikstürünü bu performans verisi üzerine inşa eder.

II. II. DEVRE BAŞLANGIÇ YAPILANDIRMASI

Ligin ilk devresi bittiğinde oluşan puan durumuna göre takımlar iki operasyonel bloğa ayrılır:

• Blok A (Üst Klasman): I. devreyi 1, 2, 3 ve 4. sırada bitiren takımlar.
• Blok B (Alt Klasman): I. devreyi 5, 6, 7 ve 8. sırada bitiren takımlar.

III. 1. ETAP: BLOKLAR ARASI KARŞILAŞMALAR (1 – 4. HAFTALAR)

II. devrenin ilk 4 haftasında, takımlar sadece karşı bloktaki rakiplerle karşılaşır. Bu süreçte hiçbir takım kendi bloğundaki bir rakiple oynamaz.

• 1. Hafta: A-B Çapraz eşleşme (1. Set)
• 2. Hafta: A-B Çapraz eşleşme (2. Set)
• 3. Hafta: A-B Çapraz eşleşme (3. Set)
• 4. Hafta: A-B Çapraz eşleşme (4. Set)
• Saha Kuralı: Takımlar, rakibiyle ilk devrede nerede oynadıysa II. devrenin bu aşamasında mutlak suretle ters sahada (Saha Simetrisi) oynar.

IV. DİNAMİK YENİDEN SIRALAMA (4. HAFTA SONU)

5. haftaya geçilmeden önce, II. devrenin 4. haftası sonundaki güncel puan durumu dikkate alınarak her iki blok kendi içinde yeniden derecelendirilir:

• A1-A4: Üst gruptaki takımların o anki performans sırasıdır.
• B1-B4: Alt gruptaki takımların o anki performans sırasıdır.
• Önemli: Takımlar kendi bloklarındaki rakiplerle II. devrede henüz maç yapmadıkları için bu sıralama, final haftalarını şekillendiren en adil “Dinamik Anahtar”dır.

V. 2. ETAP: BLOK İÇİ HESAPLAŞMA VE FİNAL (5 – 7. HAFTALAR)

Takımlar, kendi bloklarındaki rakiplerle kozlarını paylaşacakları son 3 haftalık sürece girerler:

• 5. Hafta:
  • A Grubu: A1-A4, A2-A3
  • B Grubu: B1-B4, B2-B3
• 6. Hafta (Kritik Eşik):
  • A Grubu: A1-A3 (Zirve takibi), A4-A2
  • B Grubu: B2-B4 (Düşme hattı direnci), B1-B3
• 7. Hafta (SON HAFTA):
  • A Grubu: A1-A2 (Şampiyonluk), A3-A4
  • B Grubu: B3-B4 (Kümede Kalma), B1-B2

VI. MODELİN STRATEJİK SONUÇLARI

• Performansın Ödüllendirilmesi: 4. hafta sonunda yapılan yeniden sıralama sayesinde, o ana kadar en iyi performansı gösteren takımların (A1 ve A2) şampiyonluk için son hafta karşılaşması garanti edilir.
• Tansiyon Yönetimi: 6. haftada oynanan A1-A3 ve B2-B4 maçları, ligin son haftasındaki senaryoyu belirleyen stratejik “ön finaller” işlevi görür.
• Adalet: 7 haftalık bu II. devre sonunda, her takım ligdeki 7 rakibiyle de oynamış olur ve sezon geneli “iç saha-dış saha” dengesi tam olarak eşitlenir.

---

10 TAKIMLI LİG YÖNETİM ALGORİTMASI (2×5 YAPISI)

I. GİRİŞ VE OPERASYONEL İLKELER

Dinamik Fikstür Modeli (DFM), ligin ikinci devresini kura şansından arındırılmış, tamamen performans odaklı iki safhaya ayırır. 10 takımlı modelde temel hedef; takımların güncel form durumlarını baz alarak rekabeti zirveye taşırken, saklanan maçlar aracılığıyla takvim bütünlüğünü ve saha simetrisini korumaktır.

Temel Parametreler:

• Saha Simetrisi: İkinci devredeki tüm maçlar, ilk devredeki saha seçiminin mutlak tersidir.
• Blok Sabitliği: İkinci devre başında takımlar I. devre puan durumuna göre Üst (A) ve Alt (B) bloklarına otomatik olarak atanır. Bu bloklar sezon sonuna kadar sabittir.
• Algoritmik Eşleşme Havuzu: Bloklar arası çapraz seride oynanmayan ve “saklanan hafta” olarak ayrılan eşleşmeler (A1-B1, A2-B2 vb.), performans sıralamasına dayalı bir havuzda bekletilir.

II. BİRİNCİ ETAP: KLASMAN MARATONU (1 – 4. HAFTALAR)

Ligin ilk devresi tamamlandığında takımlar kura çekilmeksizin puan durumuna göre bloklara ayrılır.

İşleyiş:

• İkinci devrenin ilk 4 haftasında A ve B blokları çapraz eşleşir.
• Bu süreçte her takımın I. devre sıralamasındaki dengiyle olan maçı (Örn: A1-B1) oynanmaz ve “saklanan hafta” olarak havuzda bekletilir.
• 4. haftanın sonunda tüm puanlar toplanarak Hesaplaşma Evresi için grup içi güncel performans sıralaması oluşturulur.

III. DİNAMİK RE-ORGANİZASYON VE Ay/By KODLAMASI

• 4. hafta sonundaki toplam puan durumu, takımların kendi blokları içindeki yeni performans kimliklerini belirler. Takımlar puan sırasına göre Ay1, Ay2, Ay3, Ay4, Ay5 ve By1, By2, By3, By4, By5 etiketlerini alır.

• Eşleşme Sabitliği: Takımların performans kodları (Ay/By) değişse de, saklanan haftadaki rakipleri ilk devreden gelen performans eşleşmesi uyarınca sabittir. Örneğin; I. devre sonundaki 1. takım (A1), 4 hafta sonunda Ay2 kodunu alsa dahi, sanal boşta kaldığında yine havuzda bekleyen rakibiyle (I. etabın 5. takımı olan B1) karşılaşır. Bu yöntem, maçların mükerrer oynanmasını matematiksel olarak engeller.

IV. İKİNCİ ETAP: HESAPLAŞMA VE SAKLANAN MAÇ İNFAZI (5 – 9. HAFTALAR)

Yeni kodlama üzerinden takımlar kendi grupları içindeki maçlara başlar. Her hafta oluşan “Sanal Boş” (BAY) haftalarında, takımlar havuzda bekleyen saklanan eşleşmelerini gerçekleştirir:

• 5. Hafta: A1 ve B1 takımları grup içinde sanal boşta kalır ve havuzda kendilerine atanan saklanan maçlarını oynarlar.
• 6. Hafta: A2 ve B2 takımları grup içinde sanal boşta kalır ve saklanan maçlarını oynarlar.
• 7. Hafta: A5 ve B5 takımları grup içinde sanal boşta kalır ve saklanan maçlarını oynarlar.
• 8. Hafta: A4 ve B4 takımları grup içinde sanal boşta kalır ve saklanan maçlarını oynarlar.
• 9. Hafta (Kapanış): A3 ve B3 takımları grup içinde sanal boşta kalır ve saklanan maçlarını yaparak lig takvimini tamamlar.

V. STRATEJİK FİNAL VE ADALET (9. HAFTA)

Ay ve By sistemi, 9. haftada en yüksek performanslı takımların kendi gruplarında final yapmasını sağlar:

• Şampiyonluk: A grubunun o anki zirve ortakları olan Ay1 ve Ay2 takımları final maçına çıkar.
• Kümede Kalma: B grubunun son iki sırasındaki By4 ve By5 takımları blok içi kader maçını oynar.
• Bütünlük: Saklanan maçların takvime yedirilmesiyle hiçbir takım haftayı boş geçmez ve herkes eşit maç sayısıyla sezonu bitirir.

VI. SONUÇ

10 takımlı DFM (2×5) algoritması, tamamen performans verisine dayalı yapısıyla spor yönetiminde hatasız bir model sunar. Kura faktörünü ortadan kaldıran bu yapı, hem takımların başarısını ödüllendiren hem de matematiksel olarak adaleti ve heyecanı aynı anda sağlayan evrensel bir çözümdür.

Aydın Tiryaki
Ankara, 22 Aralık 2025