Aydın Tiryaki (2025)
Kurtuluşun Yolu ve Bir Devrimin Öyküsü:
Atatürk ve İnebolu (YouTube Video)
İnebolu ile ilgili kişi, yer, terim ve sözcüklerin açıklandığı yani İnebolu ile doğrudan ya da dolaylı ilgili herşeyin olduğu bir bilgi dağarcığı. İnebolu hakkında yazdığım yazılarda söz ettiğim yerleri, kişi adlarını, yerel sözcükleri içeren küçük bir sözlük, küçük bir ansiklopedi olmasını hedeflediğim bir sayfa. Hiçbir zaman tamamlanmış olmayacak, sürekli eklemeler yapılacak yani hep eksikleri olacak. Neden bu kişi yok, şu konu yok, şu ad yok, şu sözcük yok eleştirilerini alacağımı şimdiden biliyorum.
Yerel sözcüklerden bazıları İnebolu Bilgi Dağarcığı içinde olsa da bu sözcükleri ve yerel şiveyi de içeren geniş bir listeyi İNEBOLUCA başlığıyla ayrı bir dosyada sürekli güncelliyorum.
Bir çok başlığın sadece yerel olarak değerlendirilmeyeceği de açıktır. Kimileri birden çok yer için yerel olabileceği gibi kimileri de çok daha geniş bir coğrafyaya ait olabilir.
Doğanyurt, Abana, Bozkurt’un uzun yıllar boyunca İnebolu’nun bucağı olmaları ve Küre ile yakın komşu olmamız, bu ilçelerle İnebolu arasında sürekli bir iletişim ve ulaşım olması nedeniyle çok fazla ortak noktamız oluyor. Komşularımız da bu dağarcıkta bir şekilde yer alıyor.
Oluşturma ve ilk yayın tarihi: 17 Kasım 2025
İnebolu Bilgi Dağarcığı ve İneboluca. metinlerinden NotebookLM tarafından hazırlanan video (görseller İnebolu’yu temsil etmese de), sohbet ve tartışmadan oluşan 20 Kasım 2020 tarihli YouTube videosu çok başarılı olmasa da izlemeye değer bir video oldu. Hem bizim bilgi dağarcığımızın büyümesi hem de yapay zekâdaki çok hızlı gelişmelerle bu videonun yeni versiyonlarını ilerleyen tarihlerde oluşturduğumuzda daha kapsamlı sonuçlar elde edeceğimizi düşünüyorum.
9 Haziran 1921
İnebolu’nun şeref ve kahramanlık günü.
9 Haziran
Her yıl İnebolu’nun Şeref ve Kahramanlık günü olarak kutlanır.
25 Ağustos 1925
Atatürk’ün İnebolu’ya geldiği tarih.
25 Ağustos
Şapka Bayramı. İnebolu’da Atatürk’ün İnebolu’ya gelişini yıldönümü her yıl Şapka Bayramı olarak kullanılır.
37
İnebolu ilçesinin bağlı olduğu Kastamonu ilinin plaka numarası.
1885 Yangını
İnebolu’da büyük yangının yılı. 1885 yılındaki yangında İnebolu çarşıdaki hemen hemen bütün dükkanlar yanmıştır. Kastamonu Valisi Abdurrahman Paşa tarafından yapılan planla kent mimarisi yeniden düzenlenmiştir.
1963 İnebolu seli
23-23 Temmuz 1963 günü İnebolu’da oluşan, köprüyü yıkan ve önemli zarar veren sel.
A
Abana
İnebolu’nun doğusunda Kastamonu iline bağlı bir ilçe. 60’lı yıllarda İnebolu’nun bucağıydı.
Abaş Baba Türbesi
Nazım Hikmet’in İnebolu’da yazdığı şiir.
Abaş Tepesi
İnebolu merkezinin batısında bir tepe.
Ablados
İnebolu’da bir köyün eski adı.
Abunoteichos
İnebolu’nun antik çağdaki ilk adı. “Her yere hakim bir kale” anlamına geldiği düşünülür.
Adar
Bayıralan köyünün eski adıdır.
Ağuz (Avuz)
İnek veya koyun doğurduktan sonra ilk gelen süt. Bu taslarla komşulara dağıtılır.
Akçay
İnebolu’nun bir köyü
Akgüney
İnebolu’nun bir köyü
Akkonak Köyü
İnebolu merkezinin güneyinde Yeşilöz yolu üzerinden ulaşılan bir köy. Eski adı Telle’dir.
Aktaş
İnebolu’nun bir köyü
Alaca
İnebolu’nun bir köyü
Algar
İnebolu’da eskiden bıldırcın avlamak için kullanılan bir düzenek. Uzun bir sopanın ucunda örülmüş bir ağdan oluşur.
Altıkulaç Caddesi
İnebolu merkezde Aşağı Hatıpbağı Mahallesinden başlayıp Yukarı Hatıpbağı Mahallesine uzanan uzun bir cadde.
Altıkulaç Mezarlığı
Altıkulaç Caddesi üzerinde tarihi bir mezarlık.
Ankara Yazı
Y. Y. Lansere tarafından yazılan “Bir Sovyet Sanatçının 1922 Yılı Notları ve Resimleri” başlığıyla yayımlanan kitap. Kitapta İnebolu-Ankara yolundan anılar, İnebolu’dan bilgiler ve illüstrasyonlar yer alır.
Askerlik Dairesi Binası
İnebolu’da Şube yanı diye bilinen bölgede, Yukarı Hatıpbağı Mahallesinde şimdiki Askerlik şubesinin yukarısında tarihi bir bina. Bina bir dönem hapishane olarak da kullanılmış.
Aşağıçaylı
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Aşağı Germe’dir.
Aşağı Germe
Asağıçaylı köyünün eski adı.
Aşağı Hatıpbağı Mahallesi
Hatıpbağı, Altıkulaç Caddesi’nin alt bölgelerini kapsar.
Aşu (aşı) Boyası
İnebolu’daki tarihi binalarda kullanılan bir boya. İnebolu evlerinin dış cepheleri geleneksel olarak aşı boyası ile boyanır. Aşı boyası sadece estetik bir unsur değil, aynı zamanda koruyucu bir işlev de taşır. Ahşap binaları Karadeniz’in nemli ve sert iklim koşullarına, rüzgara ve dış etkenlere karşı koruyarak ahşabın ömrünü uzatır.
Aşu (aşı) boyalı evler
İnebolu’da çok sayıda tarihi asu (aşı) boyalı ev vardı. Yeni yapılan yeni binalarda eski zamanlara benzetme hevesi nedeniyle bu boya kullanılmış evler de yapılıyor.
Atabeyli
İnebolu’nun bir köyü
Atatürk İlkokulu
İnebolu merkezinde yıllarca eğitim veren ilkokul. Şu anda Atatürk Ortaokulu olarak eğitim vermektedir.
Atatürk Ortaokulu
İnebolu merkezinde ortaokul.
Avara Mahallesi
İnebolu merkezinin batısında Boyranaltı’nın çaya bakan yükseklerinde kurulu bir mahalle.
Ayvaköy
İnebolu’nun bir köyü
Ayvat
İnebolu’nun bir köyü
Azize Ana Ortaokulu
İnebolu merkezinde ortaokul.
B
Bakacak
Karşıyaka köyünün eski adı.
Bakraç yoğurdu
Bakraç (küçük bakır kova) içine mayalanmış yoğurt. Eskiden İnebolu Pazarında bakraçlarda yoğurt satılır ya da sabah erken saatlerde evlere teslim edilirdi. Daha sonra da bakraçlar geri alınırdı.
Banduma
İncecik açılmış ve parçalanmış yufkaların, et suyu, ceviz ve tereyağı ile ıslatılıp hazırlanan, yöreye özgü meşhur bir hamur işi yemeği.
Başköy
İnebolu’nun bir köyü
Bayıralan
İnebolu’nu bir köyü. Eski adı Adar’dır.
Bayram pazarı
Arife günü Cumartesi veya Salı gününe denk gelmediğinde o gün kurulan pazar.
Belen
İnebolu’nun bir köyü
Belence
İnebolu’nun bir köyü
Belören
İnebolu’nun bir köyü
Benzinlik
İnebolu’da uzun yıllara bütün benzinliklerin bulunduğu, şu anda sahildeki yolun olduüu alan için yaygın kullanılan ad.
Beştaş
Çocukların taşlarla oynadığı bir oyun.
Beyaz Şeritli İstiklâl Madalyası
Kurtuluş Savaşı boyunca gösterilen kahramanlık ve fedakârlıklar nedeniyle 9 Nisan 1924 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından İnebolu kayıkçıları şahsında tüm ilçe halkına verilen madalyadır.
Beyler
İnebolu’nun bir köyü
Bezir
Ketenden çıkartılan yağa verilen ad.
Bezirhane
Bezir üretilen imalathane.
Bıçakçılar Mahallesi
İnebolu’ya 17 km mesafede Dibek köyünde yüz yıllardır geleneksel bir şekilde bıçak üretilen mahalle.
Boyalı yumurta
Özel günlerde yumurta haşlanırken suyun içine çoğunlukla soğan kabuğu konularak kabuğu boyalı haşlanmış yumurta yapılır.
Boydalı
Tarhana otu için İnebolu’da kullanılan sözcük
Boyranaltı
İnebolu’nun batısında İnebolu Çayı’nın hemen yanında başlayan deniz kıyısındaki bölgenin adı.
Boyran Camisi
Boyranaltı’ndaki camidir. 1958 yılında yapılmıştır. İnebolu’daki ilk kubbeli camidir.
Boyran Mahallesi
Boyranaltı’da, İnebolu’nun batı kesimindeki tarihi yerleşim bölgesidir.
Boyran simidi
Boyranaltında tarihi fırında üretilen simit.
Bozkurt
İnebolu’nun doğusunda Kastamonu iline bağlı bir ilçe. 60’lı yıllarda İnebolu’nun bucağıydı.
Bulgur/keşkek dibeği
Bulgur veya keşkek yapmak için kullanılan taş oyularak yapılmış büyük havan.
C
Camikebir Mahallesi
İnebolu’nun merkez mahallelerinde birdir.
Carafa
Korupınar köyünün eski adı.
Celasin’in Apartmanı
60’lı yıllarda İnebolu’da ilk yapılan apartman.
Celasin Karakocaoğlu
60’lı yıllarda İnebolu Belediye Başkanı
Cide
İnebolu’nun batısında Kastamonu’nun ilçesi
Cide Postası
İnebolu-Cide arasında çalışan posta aracı.
Cumartesi pazarı
Cumartesileri İnebolu’da kurulan pazar.
Cumhuriyet Caddesi
İnebolu’nun ana caddesi. Atatürk Anıtından sahile kadar olan bölüm.
Cünürye
İnebolu merkezinin batısında Boyranaltı ve Kızılkara arasında kalan mahalle.
Ç
Çakmak taşı
Düven altına çakılan taşlar.
Çamaşır kazanı
Eskiden çamaşırlar kaynatılırken kullanılan kazan.
Çamdalı
İnebolu’nun bir köyü
Çamlıca Mahallesi
İnebolu’nun bir mahallesi
Çaydüzü
İnebolu’nun bir köyü
Çaykıyı
İnebolu’nun bir köyü
Çekme helva
Kastamonu’Nun çok bilinen helvası.
Çeşme
İnebolu merkezinin yüksek kesimlerindeki bölgeye verilen ad.
Çınaraltı
İnebolu, Abana, Bozkurt kesişiminde Bozkurt’a bağlı Beldeğirmeni köyünde, sahilde tarihi çınarın olduğu ziyaret alanı.
Çiçekyazı
İnebolu’nun bir köyü
Çift Ekmek
İki ekmek hamurunun üst üste konulmasıyla pişirilen büyük İnebolu Ekmeği
Çizgi
Çocukların oynadığı bir oyun.
Çubuk
İnebolu’nun bir köyü
Çul
Eski kumaş parçaları
Çul kilim
Çul (eski kumaş) ile dokunmuş kilim. İnebolu’da eskiden birçok evde kilim dokuna tezgahları olurdu.
Çükündür
Şeker pancarı için İnebolu’da kullanılan yerel bir sözcük.
D
Davul-Zurna
İnebolu’da düğünlerin olmazsa olmazıdır.
Davulcu
Ramazan davulcusu.
Denk Kayığı
İnebolu’ya özgü, kereste ve harp malzemesi taşımakta kullanılan, Pereme tipi küçük tekne (Diğer adları: İnebolu Kayığı, İnebolu Kütüğü). Kurtuluş Savaşı’nda cephane taşımacılığında önemli rol oynamıştır.
Deliktaş
İnebolu’nun bir köyü
Deresökü
İnebolu’nun bir köyü
Dibek
İnebolu’nun bir köyü
Digöz
Taşoluk Köyünün eski adı
Dikili
İnebolu’nun bir köyü
Doğanören
İnebolu’nun bir köyü
Doğanyurt
İnebolu’nun batısında Kastamonu iline bağlı bir ilçe. 1990 yılında ilçe oluncaya kadar kadar İnebolu’nun bucağıydı. Meset olarak da adlandırılır.
Dondurma Bahçesi
İnebolu’da eskiden pastanelere şekerci denilirdi ve bunların bahçeleri de dondurma bahçesi olarak adlandırılırdı. Şekerci Mehmet’in dondurma bahçesi ve Ali Küllü’nün dondurma bahçesi 60’lı 70’li yılların favori mekanlarıydı.
Dr. İsmail Hakkı Bey Anıtı: Savaş yılarında tifüs tedavisinde büyük yararlılık gösteren doktor için İnebolu’da dikilen anıt.
Durupınar Köyü
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Vozu’dur.
Dürdane Örüklü
İlkokul öğretmeni. İnebolu Yeniyol İlkokulunda uzun yıllar öğretmenlik yaptı.
Düven
Harmanda kullanılan bir tarım aleti.
E
Ekşi (Eşi)
Elma suyunun uzun süre kaynatılması ile yapılan çok koyu pekmez.
Emirgan
İnebolu’da deniz kıyısında 70’li yıllardaki Emirgan Çay Bahçesinden kalan o yere verilen ad. Şu anda Öğretmenevinin karşısındaki yer.
Enlem-Boylam
İnebolu merkezi Enlem: 41°58’29” N, Boylam: 33°45’39” E
Erenyolu
İnebolu’nun bir köyü
Erkekarpa
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Kıydıvan’dır.
El değirmeni
İki yuvarlak taşın üst katmanındaki kolla çevirerek öğütmek içim kullanılır.
Esenyurt
İnebolu’nun bir köyü
Eski terminal
İnebolu’da 2008 yılına kadar kullanılan terminal. Şehir merkezinde, İnebolu Çayı’nın doğu tarafındadır. Şimdi bu terminalin yerinde belediyenin bir binası bulunmaktadır.
Etibank
İnebolu’da Limanda bulunan eski Etibank’a ait maden işletmesi. O bölge Etibank diye anılır.
Evrenye
İnebolu merkezinin doğusunda büyük bir köy. Evrenye’nin adı bir dönem Gemiciler olarak değiştirilmiş, 2010 yılında tekrar eski adı olan Evrenye iade edilmiştir.
Evrenye Bıçağı
Evrenye’de el işçiliğyle yapılan tanınmış bir bıçak.
Ezine Çayı
Bozkurt ilçesinden geçen çay.
F
Fener
İnebolu’nun denizi gören yamaçtaki deniz feneri. Tarihi bir fenerdir. 1836 yılından buyana şu anda bulunduğu yerdedir.
Ferik elması
İnebolu’ya özgü coğrafi işaretli bir ürün olmamakla birlikte, Kastamonu ve Karadeniz Bölgesi’nin diğer ilçeleri gibi İnebolu’nun da geleneksel bahçelerinde ve köylerinde yetiştirilen yerel bir çeşit olarak bilinmektedir.
Festival
Uluslararası Heyamola Deniz Şenlikleri Kültür ve Sanat Festivali. İnebolu Belediyesini yaz aylarında düzenlediği festival.
Fuat Sezgin Anadolu Lisesi
İnebolu merkezde lise.
G
Galip Deniz Caddesi
İnebolu’da eski belediyeden başlayıp Yeni Caminin yanından Pazaryeri tarafında Yukarı Hatıpbağı tarafına doğru giden cadde.
Gavurun Yeri
Yeşilöz Küyünde (Mahallesinde) bir tarlanın çok eskiden verilmiş adı.
Gaz Lambası
Elektrik olmadığı zamanlar evlerde kullanılan, gazyağı ile çalışan aydınlanma aracı. Hâlâ birçok evde elektrik kesintilerine önlem olarak duvarda asılıdır.
Gemiciler
Evrenye’nin adı bir dönem Gemiciler olarak değiştirilmiş, 2010 yılında tekrar eski adı olan Evrenye iade edilmiştir.
Geriş Cafe
Geriş Tepesinin zirvesinde bir kafe
Geriş Tepesi
İnebolu merkezinin güney doğusunda bir tepe.
GGG (Gabak Gavur Gonağı)
İnebolu’da restore edilmiş tarihi İnebolu evlerinden biri. YouTube
Göçkün
İnebolu’nun bir köyü
Gökbel
İnebolu’nun bir köyü
Gökçevre
İnebolu’nun bir köyü
Gölönü
Köylerde içme su alınan yerin çevresi.
Güde
İnebolu’nun bir köyü
Güneşli
İnebolu’nun bir köyü
Güveç (İnebolu Güveci)
İnebolu’da çoğunlukla sabahları lokantalarda bulunan etli yemek.
H
Hacıibrahim
İnebolu’nun bir köyü
Hacımehmet
İnebolu’nun bir köyü
Hakkın Sesi
60’lı yıllarda İnebolu’da basılmış bir gazete. Cevat Çapan tarafından yayımlandı.
Halkevi
Bir dönem Halkevi olan Türk Ocağı binası için kullanılan ad.
Haluşka
Kulak makarnasına verilen diğer ad.
Hamamcı Kadı Salih Reis
Kurtuluş Savaşı’nda İstiklal Yolu’nda büyük hizmetleri olan kahraman denizcilerden biri. İnebolu’da anıtı bulunmaktadır.
Hamitköy
İnebolu’nun bir köyü
Harman Yeri
Köylerde evlerin yanında dairesel boş alanlar. Harman işleri, düğün gibi etkinlikler bu alanda yapılır.
Hastane Üstü
Eski İnebolu Devlet Hastanesinin üst tarafında İnebolu’nun en büyük mezarlığının olduğu bölge.
Hava Hattı
Küre’den İnebolu’ya maden taşınması için Etibank tarafından kullanılan ve doksanlı yıllarda tamamen sökülerek kaldırılan teleferik sistemi.
Hayrioğlu
İnebolu’nun bir köyü
Heyamola
İnebolu”da, Deniz Bayramı gibi özel günlerde erkeklerin oynadığı bir geleneksel oyundur. Oyuncular yerde halka oluşturur, diğerleri onların omuzlarına çıkarak 2 katlı insan kulesi yaparlar. Kule kurulduktan sonra müzikle birlikte sağa sola sallanarak oynanır.
Heyamola Türküsü
“Bismillahla başlayalım / Biz bu işi işleyelim” sözleriyle başlayan ve Heyamola oyunu sırasında söylenen türkü.
Hızar
İnebolu’da kereste fabrikaları “hızar” olarak adlandırılır.
Hızaryanı
İnebolu’nun Güneşli Köyünün bir mahallesi.
Hörmetli
İnebolu’nun bir köyü
Hükümet Binası
Denizi yukarıdan gören bir yerdeki resmi bina. Tarihi Hükümet Binası 70’li yıllarda bir yangında kullanılmaz hale gelince uzun bir süre sonra yapılan bina.
Hüseyin Avni İlkokulu
İnebolu merkezinde ilkokul.
Hüseyin Çınar (1929-2016)
İnebolu’nun çok bilinen müezzini. Çok şık giyinmesi nedeniyle Naylon Hafız olarak anılır ve bu lakabı kendisi de kullanırdı. YouTube
I
Ibras
Yeşilöz Köyü (Mahallesi) eski adıdır.
Ispıt
İnebolu’da yetişen bir bitki.
İ
İç Anadolu’ya İlk Bakış
Nazım Hikmet’in İnebolu’yu anlattığı şiiri.
İdare
Lamba, aydınlatma aracı. Küçük lambalara İnebolu’da idare lambası denir.
İkiçay
İnebolu girişinde iki ayrı yönden gelen iki derenin birleştiği yere İnebolu İkiçayı ya da kısaca İkiçay denir. İkiçay üzerinde bir köprü bulunur. Bu köprü yapılınca kullanılmayan eski köprünün kalıntıları görünür.
İkiyaka
İnebolu’nun bir köyü
İkizler Köyü
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Yille’dir.
İlişi
Bozkurt ilçesine bağlı bir köy. İnebolu-Abana yolu üzerinde bir balıkçı barınağı ve plajı olan bir sahil köyüdür. vikipedi
İnebolu
Kastamonu iline bağlı ilçedir. Vikipedi
İnebolu Anadolu Lisesi
İnebolu merkezinde lise.
İnebolu Belediyesi
1866 yılından buyana kurulu bulunan İnebolu İlçesi Belediyesi. İnebolu Belediyesi
İnebolu Çayı
İnebolu İkiçayı’nda başlayıp İnebolu sahilinde denize ulaşan bir akarsu.
İnebolu Ekmeği
İnebolu’nun doğal mayayla yapılan yuvarlak ekmeği
İnebolu Kültür ve Sanat Derneği
İnebolu’da kurulmuş bir kültür sanat derneği. Her yıl Oğuz Atay Öykü Ödülü düzenler.
İnebolu Lisesi
İnebolu’da uzun yıllar eğitim veren lise.
İnebolu Meslek Yüksek Okulu
Kastamonu Üniversitesine bağlı yüksek okul. İnebolu’nun batısında binası vardır.
İnebolu Ortaokulu
İnebolu’da uzun yıllar eğitim veren ortaokul.
İnebolu pidesi (Delikli pide)
İnebolu’ya özgü, daha çok sabahları bulunan yuvarlak ortası delikli pide (ekmek)
İnebolu Pidesi
İnebolu’ya özgü kıymalı kapalı pide.
İnebolu Postası
İnebolu’da basılan ve Internet’te de yayın yapan yerel gazete. İnebolu Postası
İnebolu Seli
22-23 Temmuz 1963’deki İnebolu’daki büyük sel.
İnebolu Terminali
İnebolu’da İnebolu-Kastamonu yolu üzerinde İnebolu Çayı’nın batı kıyısında kurulu yeni terminal.
İnebolu Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği
Ankara’da kurulu İnebolu derneği.
İneboluspor
İnebolu’nun amatör futbol takımı. 1960’lardaki Doğanspor ve Güneşspor rekabeti sonrasında iki takımın birleşmesiyle kurulmuş ve 1970’li yıllarda Kastamonu Amatör Ligi’nde defalarca şampiyon olmuştur.
İnepolis
İonopolis adının İnebolu’ya değişimi arasında kullanılmış bir as.
İonopolis
Abunoteichos’tan sonra, Roma İmparatoru Marcus Aurelius döneminde şehre verilen isim. “İyonya Kenti” anlamına gelir.
İskelle Burnu
İnebolu – Aba yolu üzerinde İnebolu tarafında bir yer.
İslâm Tepesi
İnebolu merkezi güney batısında bir tepe.
İsmail Hakkı Bey
Balkan Savaşı’nda ve bitiminden hemen sonra cephelerde Tifüs hastalığına yakalanan İnebolu’daki Memleket Hastanesine gönderilen askerlerimizin tedavisi için gece gündüz çalışırken, kendisi de hastalanıp yaşamını yitiren Tosyalı kahraman doktor. Adına İnebolu’da bir anıtı yapılmıştır.
İsmet Paşa Caddesi
İnebolu sahilde köprünü batı yönündeki (Boyranaltı) cadde.
İspirto Ocağı
Mutfakta kullanılan ispirtoyla çalışan ocak.
İstanbul Deniz Müzesi
İnebolu Denk Kayığının sergilendiği müze.
İstiklâl Madalyası
1924 yılında, İstiklal Madalyası alan ilk ve tek ilçe olan İnebolu’ya, Atatürk’ün önerisiyle TBMM tarafından verilmiştir.
İstiklal Yolu
Kurtuluş Savaşı döneminde deniz yoluyla İnebolu’ya gelen cephanenin Ankara’ya ulaştırıldığı tarihi güzergahın İnebolu’dan başlayan kısmı.
İstiklal Yolu Yürüyüşü
9 Haziran günü tamamlanmak üzere genellikle 4 gün süren İnebolu-Kastamonu arasında İstiklal Yolunda yapılan yürüyüş. İlk yürüyüşler Kastamonu’dan başlamıştı, bir süredir İnebolu’dan başlıyor.
İtfaiye
Ahşap evlerin çokluğu nedeniyle İnebolu İtfaiyesi önemli yer yere sahiptir.
J
Jandarma
Jandarma karakolu ve o bölge için kullanılan ad.
K
Kabalar
İnebolu’nun bir köyü
Kabalarsökü
İnebolu’nun bir köyü
Kağnı
İki öküzle çekilen arabalar. Kurtuluş Savaşına cephane taşımak için kağnılar kullanılmıştır.
Kanlıca mantarı
İnebolu çevresinde toplanan bir mantar çeşidi.
Karabey
İnebolu’nun bir köyü
Karaca Mahallesi Camii
Taş minaresi ve taş işçiliği ile dikkat çeken tarihi cami.
Karadeniz İlkokulu
6,’lı 70’li yıllarda İnebolu’yu yüksekten gören bir noktada eğitim veren okul daha sonra binanın eskimesiyle kullanılma oldu. Geçtiğimiz yıllarda restore edilecek başka amaçla kullanılmaya başlandı.
Karadeniz Mahallesi
İnebolu’nun bir mahallesi. Eski adı Patriyos’dur.
Karatüfek
İnebolu-Doğanyurt arasında karayolunun henüz olmadığı 70’li yılların başında İnebolu-Doğanyurt arasında çalışan deniz taşıtlarından birinin adı.
Karşıyaka
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Bakacak’tır.
Kastamonu
İnebolu’nun bağlı olduğu il. Türkiye’nin kuzeyinde yeralır. Plaka numarası 37’dir. Vikipedi
Kaşık helvası
Kavrulmuş un ve pudra şekeriyle yapılan ve kaşık ile şekillendirilen tatlı.
Kayaelması
İnebolu’nun bir köyü
Kaymakam yokuşu
Eski kaymakam lojmanının olduğu dik sokağa verilen ad.
Kayran
Doğanyurt’a bağlı bir köy. İnebolu-Doğanyurt yolunda deniz kıyısında bir köydür. vikipedi
Keloğlu
İnebolu’nun bir köyü
Kelseymen
İnebolu’da bir tepenin adı.
Kel Simit
Susamsız simit.
Kemal Örüklü
50’lı 70’li yılları İnebolu Milli Eğitim Müdürü. 70’lı yıllarda bir dönem belediye başkanlığı da yaptı.
Kestane
İnebolu kestanesi küçük ama lezzetli bir kestane türüdür.
Kestane balı
Kestanelerin çiçekleri olduğu dönemde arıların ürettiği bal. İnebolu’da üretilmektedir.
Kıydıvan
İnebolu merkezin batısında bir köyün eski adı. Kıydıvanın kızları türküsü ünlüdür.
Kızılcık
İnebolu’da yaygın bir meyve.
Kızılcık tarhanası
İnebolu’ya özgü kızılcıktan yapılan bir tarhana.
Kızılkara
İnebolu’nun batı tarafında eskiden köy olan şimdi bir mahalle. Burada Kızılkara Çayı denize ulaşır.
Kiren
Kızılcık için İnebolu’da kullanılan yerel bir sözcük
Kokana Eriği
Papaz eriğine benzeyen ancak çok daha lezzetli İnebolu’da yaygın bir erik çeşidi.
Korupınar
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Carafa’dır.
Köroğlu
İnebolu’nun bir köyü
Köseköy
İnebolu’nun bir köyü
Kösele taşı
Körelen balta ve bıçakları bilemeye yarar. Eskiden her evin önünde bir tanesi evin duvarına dayalı bir şekilde dururdu.
Kulak Makarnası
İnebolu’ya özgü bir yemek. Büyük hamur parçalarıyla yapılan haluşka. Büyük mantı.
Kurtuluşa Giden Yolda İnebolu Kent Müzesi
Tarihi eski Belediye binasında 2017 yılında açılan kent müzesi.
Kuzluk
İnebolu’nun bir köyü
Küçük Cami
İnebolu merkezinde tarihi bir cami. Resmi adı Hamidiye Camisidir.
Küfe
Pazara sebze meyve taşımak için kullanılan küfeler ağaçtan örülür.
Küre
İnebolu-Kastamonu yolu üzerinde Kastamonu’ya bağlı bir ilçe. İnebolu’ya 30 km uzaklıktadır.
Küre Dağları
İnebolu’nun güneyinde ve Karadeniz kıyısına paralel uzanan sıra dağlar.
Küre İkiçayı
İnebolu-Küre arasında Küre İkiçayı vardır. Küre İkiçayı üzerinde tarihi bir köprü bulunmaktadır. Yeni köprü yapılana kadar kullanımda olan bu köprü restore edilmişti ancak 2021’deki selde büyük zarar gördü.
Kütüphane
İnebolu merkezinde şu anda Müftülük olan binada yeralan İnebolu Kütüphanesi.
L
Lester (Lister)
İnebolu-Doğanyurt arasında karayolunun henüz olmadığı 70’li yılların başında İnebolu-Doğanyurt arasında çalışan deniz taşıtlarından birinin adı.
Liman
İnebolu limanı.
Lüks Lambası
Elektriksiz yıllarda İnebolu’da her evde olan aydınlanma aracı. Eskiden gazyağı ile çalışırdı, daha sonra küçük tüple çalışanlar yaygınlaştı. Normalde gaz lambası kullanılır misafir geldiğinde lüks lambası yakılırdı.
M
Marazın Kahvesi
İnebolu’da yüksekçe bir yerde denize ve limana bakan çok eski bir çay bahçesi.
Mehmet Bülent Özyörük İlkokulu
İnebolu merkezinde ilkokul. Eski ortaokul’dadır.
Mehmet Bülent Özyörük Ortaokulu
İnebolu merkezinde ortaokul. Eski İnebolu Ortaokulu binasındadır.
Meteoroloji
İnebolu’da Meteoroloji binasının olduğu bölgenin genel adı.
Merdiven
İnebolu’nun iki ünlü merdiveni vardır. Birisi eski hastane üzerine kadar ulaşan merdiven. diğeri de Abaş tepesine çıkan Avara merdiveni.
Meset
Doğanyurt ilçesinde bir mahalle. Meset, Doğanyurt’un adı olarak yaygın bir şekilde kullanılır.
Meydancık Caddesi
İnebolu Çayının batı yanındaki sahildeki köprü ile eski köprü arasındaki bölümü
Moloz
İnebolu Limanı civarı
Musa Köyü
İnebolu’nun köyüyken şu anda İnebolu’nun merkez mahallelerindendir.
Musa Mahallesi
Eskiden Musa Köyü olan İnebolu’nun bir mahallesi
Musalla
Yeni Cami’nin Güney tarafta bahçesinde duran musalla taşı.
Mustafa Şerbetçi İlkokulu
İnebolu merkezinde ilkokul.
Mübadele
1923’de Cumhuriyet’in ilanından sonra Yunan Hükümeti ile yapılan mübadele anlaşmasından sonra İnebolu çevresindeki Rumlar Yunanistan’a göç etmişler, böylece İnebolu’da hiç Rum kalmamış, İlçedeki köylerin Rumca isimleri de Türkçeleştirilmiştir.
N
Naylon Hafız
İnebolu’nun tanınmış müezzinlerinden biriydi. Makamına uygun ve güzel bir sesle okuduğu ezanlarla bilinirdi. Hüseyin Çınar (1929–2016)
Nazım Hikmet
Şair. 2021 yılı Ocak ayında Ankara’ya gitmek için İstanbul’dan İnebolu’ya gelmiş ve 20 gün kadar İnebolu’da kalmıştır.
Necati Bey Konağı
İnebolu’da restore edilmiş tarihi İnebolu evlerinden biri.
Nurettin Peker (1892-1987)
“1918-1923 İstiklal Savaşı’nda İnebolu ve Kastamonu Havalisi” kitabının yazarı. “Tüfek omuza” kitabının da yazarıdır. İkinci Dünya Savaşı yıllarında Doğanyurt’ta (Meset) nahiye müdürlüğü yapmıştır. Yaptırdığı köprüde bir yazı vardı: KUSUR BULMA SEN DE YAP”, 1972 yılındaki büyük sel felaketinde kısmen yıkılmıştı. Savaş sırasında Ruslardan kaçan Alman uçağının pilot ve mühendislerini Şevket kaptan ile deniz yoluyla (Çektirme) ile Zonguldak’a göndermiştir.
O
Odun Sobası
Saçtan yapılmış içinde odun yakılan soba. İnebolu’da evlerde çok kullanılır. Kısa zamanda ısıtır ve çabuk söner.
Oğuz Atay
(12 Ekim 1934, İnebolu – 13 Aralık 1977, İstanbul), Türk roman, öykü ve oyun yazarı. İnebolu deniz kıyısındaki Zafer Yolu Caddesi üzerinde bir büstü bulunmaktadır. Doğduğu ve 4 yaşına kadar yaşadığı ev Mustafa Kemal Paşa Caddesi üzerindedir. Vikipedi
Oğuz Atay Öykü Ödülü
İnebolu Kültür ve Sanat Derneğinin düzenlediği öykü ödülü.
Orhan Şaik Gökyay
(16 Temmuz 1902, İnebolu – 2 Aralık 1994), Türk edebiyat tarihi ve dil araştırmacısı, şair ve öğretmen.Vikipedi
Orta Cami
İnebolu merkezdeki camilerden biridir. Resmi adı Yahya Paşa Camisi olsa da herkesin bildiği ad Orta Cami’dir. 1840’da yapıldığı söylenmektedir.
Orza
Uğrak köyünün eski adı.
Osmanlı Bankası Binası
Şu anda İnebolu Belediyesi’nin olduğu bina. 1905-1910 yıllarında İnebolu’nun Karadeniz’deki altın çağını yaşadığı dönemde inşa edilmiş ve banka 1960’a kadar çalışmıştır.
Ö
Örtülü
İnebolu’nun bir köyü
Özbaşı
İnebolu’nun bir köyü
Özlüce
Zarbana’nın yeni adı.
P
Pancar
İnebolu’da kara lahana için kullanılan sözcük. (Normal pancar için “çükündür” kullanılır.)
Patlıcan İnciri
İnebolu’da yetişen lezzetli ve dayanıklı incir.
Patriyos
İnebolu merkezinin doğusunda Karadeniz Mahallesinin eski adı. Bu bölgenin sahili de Patriyos Altı olarak adlandırılır.
Pazarı gün
İnebolu’da pazarın kurulduğu Salı ve Cumartesi günleri.
Pazılı pide
Hamurun içine pazı konularak fırında pişirilen ekmek.
Pekmez Toprağı
Elma veya üzüm pekmezi yapılırken kaynatma sırasında kullanılan özel toprak.
Pembe Köşk
İnebolu’daki tarihi yapılardan biri.
Pıs
Mısır unuyla yapılan bir yemek
Plaj
2000’li yıllara kadar liman içerisinde olan plaj. Şu anda liman özelleştiği için liman içine girmek yasaktır.
Poyra
Kaynaktan çeşmeye şu getirmek için ağaçtan içi oyularak yapılan üstü açık su yolu.
Prenses
İnebolu pastanelerinde (şekerci) yapılan bir tatlı.
R
Ramazan Topu
Eskiden Abaş tepesinde gerçek topla atış yapılıyor, şimdi yüksek ses çıkartan özel bir fişekle Avara tarafından atılıyor.
Rıza Usta Konağı
İnebolu’da restore edilmiş tarihi İnebolu evlerinden biri
S
Sakalar
İnebolu’nun bir köyü
Salı pazarı
Salı günleri İnebolu’da kurulan pazar.
Salıcıoğlu
İnebolu’nun bir köyü
Sepet
İnebolu’da el işçiliği ile her boyda sepet örülür,
Seydiler
İnebolu Kastamonu yolu üzerinde İnebolu’ya 60 km, Kastamonu’ya 30 km uzaklıkta Kastamonu’nun bir ilçesi. vikipedi
Sıkma
Lokma (tatlı) için İnebolu’da kullanılan yerel sözcük.
Simit Tiridi
İnebolu (kel) simidinin kemik suyu ile ıslatılıp, üzerine sarımsaklı yoğurt ve kavrulmuş kıyma dökülerek yapılan yemek.
Sinema
60’lı 70’li yıllarda İnebolu merkezinde sinema olarak bir binada işletilen sinema. İnebolu’da başka sinemalar olduğu zaman da sinema denildiğinde burası akla gelirdi.
Sivri sepet
Ağaçtan meyve toplamak için kullanılan, dar uzun, alt bölümü sivri olan elde örülmüş sepet. Bir kanca ile dallara asılabilir.
Siyez Buğdayı
Genetiği bozulmadan günümüze ulaşmış en eski buğday türü (diğer adıyla Triticum monococcum veya Hitit Buğdayı).
Siyez bulguru,
Diğer bulgur çeşitlerinin atası olarak kabul edilen ve genetiği bozulmadan günümüze ulaşmış en eski buğday türü olan Siyez Buğdayı’ndan (diğer adıyla Triticum monococcum veya Hitit Buğdayı) elde edilen özel bir bulgur çeşididir.
Soğukpınar
İnebolu’nun bir köyü
Söke Çayı
İnebolu Çayı’nın bazı kaynaklarda geçen diğer adı.
Sökü
İnebolu’nun bir köyü
Ş
Şadırvan
İnebolu merkezinde bir zamanlar Orta Cami karşısında duran vitray bir şadırvan. Şu anda o alan boştur.
Şahmar
Şeyhömer köyünün eski adı.
Şamalı
İnebolu’nun bir köyü
Şamaoğlu
İnebolu’nun bir köyü
Şapka Nutku
Mustafa Kemal Atatürk’ün İnebolu’da verdiği ünlü nutuk.
Şehit Şerife Bacı
Kurtuluş Savaşı sırasında İnebolu’dan cepheye cephane taşırken kışın donarak şehit olan kadın kahraman. İnebolu’da anıtı bulunur.
Şekerci
İnebolu’da pastanelere şekerci denilirdi.
Şeyhömer
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Şahmar’dır.
Şube
İnebolu Askerlik Şubesini olduğu yerin adı. Şube altı olarak da adlandırılır.
Şükrü Bozkurt Parkı
İnebolu Boyranalı’nda Prof.Dr. Şükrü Bozkurt adına açılmış bir park.
T
Tahin helvası
İnebolu’da çok üretilen ve tüketilen tatlı. Başoğlu ve Macit İnebolu’nun çok tanınmış markalarıdır.
Talaş
Odun talaşı
Talaş Sobası
Odun talaşı (toz talaş) yakılan soba. Odun talaşı sobanın içine sıkıştırılır bu sırada hava gelmesi için otada boşluk bırakılır. Talaş bu boşluktan yakılır.
Taş Çatı
İnebolu’nun sert Karadeniz iklim koşullarına dayanıklılığı nedeniyle tercih edilen özgün bir çatı kaplama malzemesidir. Denizden çıkarılan, geniş ve ince plakalar halinde ayrılabilen bir taştır. Bu ince ve düz yapısı, çatının ağır yükünü azaltmaya yardımcı olur. Marla taşı, Karadeniz Bölgesi’nin meşhur sert poyraz rüzgârlarına karşı yüksek dayanıklılık gösterir.
Taşburun
İnebolu’nun bir köyü
Taşoluk Köyü
İnebolu-Kastamonu yolu üzerinde İnebolu’dan çıkışta ilk köydür. Eski adı Digöz’dür.
Tefrün (Tefrin)
Defne için İnebolu’da kullanılan yerel bir sözcük.
Telle
Akkonak köyünün eski adı
Tirit
Bayat ekmeğin veya kel simidinin kemik suyu ile ıslatılıp, üzerine sarımsaklı yoğurt ve kavrulmuş kıyma dökülerek yapılan lezzetli yemek.
Toklukaya
İnebolu’nun bir köyü
Tongel (Töngel, Döngel)
Muşmula (meyve) için İnebolu’da kullanılan yerel sözcük.
Turgut Özakman Parkı
Kitaplarında İnebolu’ya geniş yer veren Turgut Özakman adına açılmış İnebolu’da bir park.
Tünel
İnebolu – Kastamonu yolu üzerinde Taşoluk köyünü geçince bir tünel.
Türk Ocağı
Atatürk’ün 27 Ağustos 1925’te meşhur Şapka Nutku’nu söylediği tarihi bina.
U
Uğrak Köyü
İnebolu – Kastamonu eski yol üzerinde bir köy. Eski adı Orza’dır.
Uluköy
İnebolu’nun bir köyü
Uluyol
İnebolu’nun bir köyü
Ü
Üçevler
İnebolu’nun bir köyü
Üçlüce
İnebolu’nun bir köyü
V
Vayra
İnebolu’nun Yamaç Köyünün eski adı.
Vozu
İnebolu’nun Durupınar köyünün eski adı.
Y
Yağlı Direk
Deniz şenliklerinde yağlanmış bir direğin ucundaki bayrağı alabilmek için yapılan yarışma. Deniz şenliklerini en şenlikli etkinliğidir.
Yamaç Köyü
İnebolu’nun köyü. Eski adı Vayra’dır.
Yangın
İnebolu’da ahşap yapılanın yoğun olması nedeniyle zaman zaman yangınlar olur. 1885 yılındaki yangında İnebolu çarşıdaki hemen hemen bütün dükkanlar yanmıştır. Kastamonu Valisi Abdurrahman Paşa tarafından yapılan planla kent mimarisi yeniden düzenlenmiştir.
Yarbaşı
İnebolu’da limana giderken dik yamaçları olduğu yerin adı.
Yazlık Sinema
İnebolu’da 60’lı 670’li yıllarda sehir merkezide Kütüphane binasına arkasındaki açık alanda balkonu da olan bir yazlık sinema vardı. 70’lerde Boyranaltı’Nda deniz kıyısında bir yazlık sinema daha açıldı.
Yaztepe
İnebolu’nun bir köyü
Yeni Cami
İnebolu merkezinde bir cami. Resmi adı Tevfikiye Cami yerine Yeni Cami daha çok kullanılır.
Yeni İnebolu Gazetesi
İnebolu’da basılan ve Internet ortamında da yayın yapan bir yerel gazete. Yeni İnebolu
Yeniyol İlkokulu
60’lı 70’li yıllarda İnebolu merkezinde eğitim veren bir okul. Adı daha sonra İşmetpaşa İlkokulu olarak değiştirilmiş, daha sora yıkılarak yerine yeni bina yapılmış, şimdi o binada bir anaokulu vardır.
Yeşilöz Köyü
İnebolu’nun merkez mahallesi olana kadar köydü. Eski adı Ibras’dı.
Yeşilöz Mahallesi
İnebolu’nun mahallesi. Yakın yıllara kadar köydü ve eski adı Ibras’tı. İnebolu merkezine 3 km uzaklıktadır.
Yille
İnebolu’nun İkizler Köyünün eski adı
Yolüstü
İnebolu’nun bir köyü
Yukarı Hatıpbağı Mahallesi
Hatıpbağı (Üst Kısım)Altıkulaç Caddesi’nin üst bölgelerini kapsar.
Yukarıçaylı
İnebolu’nun bir köyü. Eski adı Yukarı Germe’dir.
Yukarı Germe
Yukarıçaylı köyünün eski adı.
Yukarıköy
İnebolu’nun bir köyü
Yunusköy
İnebolu’nun bir köyü
Yuvacık
İnebolu’nun bir köyü
Z
Zafer Yolu Caddesi
İnebolu sahilde köprünün doğu yönündeki cadde.
Zarbana
İnebolu merkezinin batısında sahilde büyük bir köy. Yeni adı Özlüce olsa da herkesin kullandığı ad Zarbana’dır.
Zarbana Çayı
Zarbana köyünden geçen çay.
Zellangadef
Nergis çiçeğinin İnebolu’daki adı.
LİSTELER
Akarsular
İnebolu Çayı, Zarbana Çayı, Kızılkara Çayı, Manastır Çayı, Adıyaman Çayı, Evrenye Çayı
Dağlar, tepeler
Geriş Tepesi, İslam Tepesi, Abaş Tepesi, Kelseymen Tepesi, Çuha Doruğu, Küre Dağları
Köyler
Akçay, Akgüney, Akkonak, Aktaş, Alaca, Aşağıçaylı, Atabeyli, Ayvaköy, Ayvat, Başköy, Bayıralan, Belen, Belence, Belören, Beyler, Çamdalı, Çaydüzü, Çaykıyı, Çiçekyazı, Çubuk, Deliktaş, Deresökü, Dibek, Dikili, Doğanören, Durupınar, Erenyolu, Erkekarpa, Esenyurt, Evrenye, Göçkün, Gökbel, Gökçevre, Güde, Güneşli, Hacıibrahim, Hacımehmet, Hamit, Hayrioğlu, Hörmetli, İkiyaka, İkizler, Kabalar, Karaca, Karaş, Kaya, Keçiköy, Kınık, Kızıl, Köroğlu, Örtülü, Özbaşı, Özlüce, Sakalar, Salıcıoğlu, Soğukpınar, Sökü, Şamalı, Şamaoğlu, Şeyhömer, Taşburun, Taşoluk, Toklukaya, Uğrak, Uluköy, Uluyol, Üçevler, Üçlüce, Yamaç, Yaztepe, Yolüstü, Yukarıçaylı, Yukarıköy, Yunus , Yuvacık,
Mahalleler
Aşağıhatıpbağı Mahallesi, Avara Mahallesi, Boyran Mahallesi, Camikebir Mahallesi, Cünürye Mahallesi, Çamlıca Mahallesi, Karaca Mahallesi, Karadeniz Mahallesi, Kızılkara Mahallesi, Musa Mahallesi ,Yenimahalle Mahallesi, Yukarıhatıpbağı Mahallesi, Akaboyu Mahallesi, Yeşilöz Mahallesi.
Katkıda bulunanlar: Aysel Tiryaki Karacan, Berrin Ulugün, Fevzi Kara, Nihal Alp Sözmen, Sündüs Cebecioğlu
Yapay zeka desteği: Gemini, ChatGPT, Grok, Deepseek, CoPilot
Aydın Tiryaki 